Vergunning

Stedenbouwkundige vergunning  |  Verkavelingsvergunning | Vergunning handelsvestiging

Stedenbouwkundige vergunning

Zomaar ergens een huis bouwen of verbouwen is in Vlaanderen al lang niet meer mogelijk. Voor dergelijke werken heb je een stedenbouwkundige vergunning nodig. Het begrip "bouwen" is zeer ruim. Voor het bouwen van een veranda, het plaatsen van sommige reclameborden of bepaalde afsluitingen is ook een vergunning nodig. Ook ontbossen en vellen van hoogstammige bomen valt onder de vergunningsplicht, evenals het wijzigen van het aantal woongelegenheden die bestemd zijn voor huisvesting in een woning of gebouw. Tenslotte is het wijzigen van de hoofdfunctie van een onroerend goed met het oog op een nieuwe functie eveneens vergunningsplichtig.

Bepaalde werken zijn echter ook vrijgesteld van stedenbouwkundige vergunning.

Hieronder vind je een aantal werken of handelingen waarvoor een stedenbouwkundige vergunning niet vereist is.

De volledige lijst vind je terug op de website van Ruimtelijke Ordening.

Informeer je steeds eerst bij de dienst Stedenbouw vooraleer je werken uitvoert zonder vergunning.

Wanneer is geen stedenbouwkundige vergunning vereist?

Zonnepanelen of zonneboilers - schotelantennes

Op een plat dak is de plaatsing van zonnepanelen of zonneboilers vrijgesteld als de installatie niet hoger dan 1m boven de dakrand komt.

Op een hellend dak is de plaatsing van zonnepanelen of zonneboilers vrijgesteld zolang ze geïntegreerd worden in het hellende dakvlak. Onder zonnepanelen geïntegreerd in het hellende dakvlak wordt verstaan:

• ofwel bovenop de feitelijke dakbedekking en dus in dezelfde helling maar ertegen of enkele centimeters erboven worden gemonteerd,
• ofwel tussenin of ter vervanging ervan zijn geplaatst en bijgevolg zelf als dakbedekking fungeren.

Het plaatsen van een schotelantenne met een maximale diameter van 80cm op hellende daken achter de dakrand of tegen de achtergevel van gebouwen, in de kleur van de gevel of in een neutrale, onopvallende kleur is vrijgesteld van vergunning.

Het plaatsen van een schotelantenne met een maximale diameter van 120cm op een plat dak of in de achtertuin, op voorwaarde dat de hoogte beperkt blijft tot 150cm is vrijgesteld van vergunning.

Let op: alle andere plaatsingen van zonnepanelen of schotelantennes, zoals bijvoorbeeld in de voortuin of op de voorgevel, zijn vergunningsplichtig.

Verbouwen, renoveren en onderhouden van woning zonder volume-uitbreiding

Onderhoudswerken aan de woning zijn vrijgesteld van de stedenbouwkundige vergunningsplicht. Enkele voorbeelden: het vervangen van ramen (glas en schrijnwerk), het vervangen van pleisterwerk, het herstellen van kapotte verhardingen, het vervangen van kepers, panlatten en leien op het dak door nieuwe kepers, panlatten en leien, zonder vervanging van de dragende balken (het dakgebinte).

Handelingen zonder stabiliteitswerken en zonder wijziging van het fysiek bouwvolume aan zijgevels, achtergevels en daken zijn eveneens vrijgesteld van vergunning. Het kan dan bijvoorbeeld gaan over het plaatsen van voorzetrolluiken, dakvlakvensters, steenstrips, gevelisolatie, ...

Opgelet: deze handelingen zijn vergunningsplichtig als ze aan de voorgevel worden uitgevoerd, omdat ze het uitzicht van de straat kunnen beïnvloeden.

Binnenverbouwingen zonder stabiliteitswerken zijn ten slotte ook vrijgesteld. Enkele voorbeelden: het plaatsen van een nieuwe keuken of badkamer; het opsplitsen van een slaapkamer in twee kleinere slaapkamers; het inrichten van slaapkamers in de zolder.

Afsluitingen

In zij- en achtertuin kunt u zonder vergunning een afsluiting plaatsen tot 2 meter hoog.

In de voortuin mag de afsluiting niet hoger zijn dan 1 meter, tenzij ze open is (van draad of draadgaas). Dan is ook hier een hoogte van 2 meter vrijgesteld van vergunning.

Let op: de vrijstelling geldt niet als:

• de afsluiting verder dan 30 meter van de woning geplaatst wordt,
• de afsluiting geplaatst wordt in een oeverzone, afgebakend in een bekkenbeheersplan of deelbekkenbeheersplan of in de 5 meter brede strook langs waterlopen. Deze informatie kan u bekomen bij de gemeentelijke diensten.

Een afsluiting op de perceelsgrens plaatsen kan enkel als beide buren akkoord zijn.

Aanleggen van verharde, niet-overdekte constructies

De strikt noodzakelijke toegangen en opritten naar de woning zijn vrijgesteld van vergunning. Parkeerplaatsen in de voortuin vallen hier niet onder. Wel de toegang tot voordeur en garage.

De aanleg van een niet-overdekte constructie (siervijver, terras, zwembad,...) is vrijgesteld van vergunning tot maximaal 80m² per goed in zijtuin en achtertuin.

Opgelet: al bestaande niet overdekte constructies, zoals terrassen, siervijvers of zwembaden, moeten meegeteld worden bij de berekening van deze maximale oppervlakte. Strikt noodzakelijk toegangen en opritten worden niet meegeteld bij deze maximale oppervlakte.

Deze vrijstelling geldt enkel voor constructies die:

• geen bouwvolume hebben,
• niet hoger dan 1,5 meter boven het maaiveld komen,
• 1 meter van de perceelsgrens verwijderd blijven,
• minder dan 30 meter van de woning verwijderd zijn,
• niet in een kwetsbaar gebied liggen,
• niet in een oeverzone, afgebakend in een bekkenbeheersplan of deelbekkenbeheersplan, of in de 5 meter brede strook langs de oever van een waterloop liggen.

Kleine tuinconstructies

De plaatsing van allerhande kleine tuinconstructies zoals tuinornamenten, brievenbussen, barbecues, laadpalen voor een elektrische wagen en speeltoestellen is vrijgesteld van vergunning binnen een straal van 30 meter van de woning, voor zover ze zich niet bevinden in een oeverzone, afgebakend in een bekkenbeheersplan of deelbekkenbeheersplan of in de 5 meter brede strook langs de oever van een waterloop.

Bijgebouwen in de tuin

Er geldt onder bepaalde voorwaarden een vrijstelling van vergunning voor het optrekken van vrijstaande bijgebouwen in de zij- en/of achtertuin. Het kan hier gaan over een tuinhuis, poolhouse, vrijstaande carport,vrijstaande garage, serre...
Er geldt een maximum van 40m² oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen per woning.

Opgelet: ook reeds bestaande losstaande bijgebouwen worden hierbij gerekend!

• een hoogte van 3m niet overschrijden;
• niet verder dan 30m van de woning opgetrokken worden;
• in de zijtuin 3m van de perceelsgrens blijven;
• in de achtertuin 1m van de perceelsgrens blijven of tegen een bestaande scheidingsmuur op de perceelsgrens gebouwd worden zonder deze bestaande scheidingsmuur te wijzigen.

De vrijstelling geldt niet als de losstaande bijgebouwen opgetrokken worden:

• in ruimtelijk kwetsbaar gebied;
• in een oeverzone, afgebakend in een bekkenbeheersplan of deelbekkenbeheersplan Deze informatie kan u bekomen bij de gemeentelijke diensten;
• in de 5 meter brede strook langs waterlopen.

Slopen van gebouwen

Sommige afbraakwerken zijn vrijgesteld van vergunning, nl. het slopen of verwijderen van zaken waarvan de plaatsing vrijgesteld is van vergunning of de volledige afbraak van een vrijstaand bouwwerk of constructie, voor zover dit niet:

• opgenomen is in de inventaris van bouwkundig erfgoed,
• groter is dan 100 vierkante meter,
• een bijzonder belang heeft voor de kwaliteit van de leefomgeving, een volkskundige, historische of esthetische waarde heeft, als referentie dient voor de bevolking van een buurt of wijk, of bijdraagt tot het gevoelen van een plaatselijke bevolking tot een bepaalde plek te behoren, zoals: fonteinen, kiosken, pompen, putten, kruisen, calvaries, veldkapellen, standbeelden, wegwijzers, schandpalen, grenspalen, mijlpalen, lantaarnpalen, uurwerken, klokkenspelen, zonnewijzers, hekkens, omheiningsmuren, luifels, graven, herkenningstekens van merkwaardige gebeurtenissen uit het verleden, balies, straatmeubilair, waterkunstwerkjes, bakhuizen, houtskeletbouw, koetshuizen, oranjerieën, priëlen, ijskelders;

Als aan een van deze voorwaarden niet is voldaan, moet u wel een stedenbouwkundige vergunning aanvragen.

Verkavelingsvergunning

Niemand mag zonder voorafgaandelijke vergunning een stuk grond verdelen in twee of meer kavels om te verkopen voor woningbouw. Als men een grond wil splitsen in meerdere loten om minstens één van die loten te verkopen als bouwgrond dan moet een verkavelingsvergunning aangevraagd worden.

De kavels kunnen pas als bouwgrond te koop gesteld worden nadat de verkavelingsakte opgemaakt is én na afgifte van het grondattest van het College van Burgemeester en Schepenen, waaruit blijkt dat alle in de verkavelingsvergunning opgelegde voorwaarden en lasten werden uitgevoerd.

De eigenaar van een kavel, gelegen in een niet-vervallen verkaveling, kan tevens voor het deel dat hij in eigendom heeft, een wijziging aanvragen van de bestaande verkavelingsvergunning en de daarin opgenomen voorschriften.

Een dergelijke aanvraag heeft enkel betrekking op het deel dat je in eigendom hebt. Een voorbeeld: stel dat de verkaveling uit 3 kavels bestaat en enkel de eigenaars van kavel 1 en 3 vragen een verkavelingswijziging aan, dan blijft de oorspronkelijke verkaveling gelden voor lot 2.

Alvorens de aanvraag in te dienen, moet de eigenaar een afschrift van de aanvraag per beveiligde zending versturen aan alle eigenaars van een kavel die de aanvraag niet medeondertekend hebben. De bewijzen van deze beveiligde zendingen worden op straffe van onontvankelijkheid bij het aanvraagdossier gevoegd.

De wijziging van de verkavelingsvergunning moet worden geweigerd als de eigenaars van meer dan de helft van de in de oorspronkelijke vergunning toegestane kavels een ontvankelijk, gegrond en op ruimtelijke motieven gebaseerd schriftelijk bezwaar indienen bij het college van burgemeester en schepenen. Dit bezwaar moet worden ingediend binnen een vervaltermijn van 30 dagen, die ingaat vanaf de datum van overmaken van de beveiligde zending.

Dossiersamenstelling verkavelingsaanvraag

Vergunning handelsvestiging

De wet betreffende de vergunning van handelsvestigingen of de zogenaamde Ikea-wet stelt dat wie een project van handelsvestiging plant dat minimaal 400m² netto handelsoppervlakte zal hebben, een vergunning hiervoor nodig heeft. Elke distributie-eenheid waarvan de activiteit bestaat uit het wederverkopen op gewone wijze, in eigen naam en voor eigen rekening, van goederen aan consumenten, zonder deze goederen andere behandelingen te doen ondergaan dan die welke in de handel gebruiktelijk zijn, valt onder de toepassing van deze wet.

De netto handelsoppervlakte is de oppervlakte bestemd voor de verkoop inculsierf oppervlakte in open lucht en toegankelijk voor het publiek, met inbegrip van de niet-overdekte oppervlakten. Deze oppervlakte omvat met name de kassazone, de zones die zich achter de kassa's bevinden alsook de inkomruimten, indien deze ook worden aangewend om goederen uit te stallen of te verkopen.

Een socio-economische vergunning moet aangevraagd worden voor:

• een ontwerp van een nieuw bouwwerk;
• een ontwerp van 'handelsgeheel', namelijk een geheel van kleinhandelszaken die zich al dan niet in afzonderlijke gebouwen bevinden en waarvan al dan niet eenzelfde persoon de promotor, de eigenaar of de uitbater is, die zich samen op eenzelfde plaats bevinden en die van rechtswege of feitelijk met elkaar verbonden zijn, in het bijzonder op financieel, commercieel of materieel vlak of die het voorwerp zijn van een procedure in gezamenlijk overleg op het gebied van bouwvergunning;
• een ontwerp van uitbreiding van een kleinhandelsbedrijf of van een handelsgeheel dat reeds de hierna beschreven oppervlakte heeft bereikt of zal overschrijden door de uitvoering van het ontwerp;
• een ontwerp van uitbating van een of meer kleinhandelsbedrijven of van een handelsgeheel dat voldoet aan de hierboven bepaalde oppervlaktes in een bestaand gebouw dat niet bestemd was voor een handelsactiviteit;
• een ontwerp van belangrijke wijziging van de aard van de handelsactiviteit in een gebouw reeds aangewend voor handelsdoeleinden.